راهنمای تسهیلگر: سطح ۲ • پروژهٔ ۱: کشف آینهٔ درون#
شناخت ویژگیهای مثبت و نقاط قوت خود
در یک نگاه#
| هدف | عضو فهرستی از ویژگیهای مثبت و نقاط قوت خودش میسازد، نظر خانواده، یک دوست صمیمی و یک معلم یامربی را دربارۀ آنها جمع میکند، این دو را مقایسه میکند و نتیجه را در سخنرانی میگوید. |
|---|---|
| چرا مهم است | خودآگاهی یعنی شناخت ویژگیها، تواناییها، احساسات و حتی نقطهضعفها. کتابچه میگوید کسی که خودشرا خوب میشناسد، آسانتر تصمیم میگیرد، کمتر اسیر نظر دیگران میشود و در شرایط سخت خودش را بهترمدیریت میکند. |
| زمان ارائه | )۲۰ دقیقه (قاعدهٔ۶ ، قرمز۵ ، زرد۴ دقیقه — چراغها: سبز۶ تا۴ |
| خروجیها | ، تحقیق دربارۀ «ویژگیهای مثبت و منحصربهفرد من»، گزارش کتبی تایپشده (مقدمه، روش گردآوری، یافتهها۶ تا۴ بحث و نتیجهگیری، سپاسگزاری) که به تسهیلگر سرپرست تحویل و پس از تأیید ارائه میشود، و سخنرانیدقیقهای دربارۀ روش تحقیق، بازخوردها و کشفها. برگهٔ کار: «آینهٔ درون». |
| منبع | ۱ «سفر به درون»، پروژهٔ۲ کتابچۀ سطح |
| قاعدهٔ مصوب باشگاه | قاعده |
|---|---|
| (. طبق قاعدهٔ ۴ نویس را ببیند و کمک کند )قاعدهٔ ۳کتابچه گزارش را برای «تسهیلگر سرپرست» میخواهد و رهیار میتواند پیش یکی از دو تسهیلگر گزارش را پیش از ارائه تأیید میکند. | |
| جریان کار و زمانبندی | پیشنهاد |
| پیشنهاد | |
| زمان | چه اتفاقی میافتد |
| چه اتفاقی میافتد |
| چه بگوییم | پیشنهاد | |
|---|---|---|
| چه بگوییم | ||
| لحظه | جملههای آماده | |
| جملههای آماده |
| هنگام تحویل پروژه | «ایستگاه بعدی تو «کشف آینهٔ درون» است، دربارۀ شناخت ویژگیهای مثبت و نقاط قوت خود. اینجا جوابدرست و غلط نداریم؛ مهم این است که صادقانه از تجربهٔ خودت بگویی. اول «مأموریت تو« را بخوان و »سخنیبا پدرها و مادرها» را به خانوادهات نشان بده.» |
|---|---|
| لحظه | جملههای آماده |
| هنگام بازبینی گزارش | «مهمترین چیزی که در این پروژه دربارۀ خودت فهمیدی چیست؟ با یک مثال بگو.« • »این پرسش کتابچه راجواب بده: خودآگاهی یعنی چه؟« • «کدام بخش را دوست نداری جلوی جمع بگویی؟ لازم نیست بگویی.» |
|---|---|
| پیش از ارائه | ). اگر تمرینی با حاضران داری، زمانش را هم حساب۲۰ دقیقه (قاعدهٔ۶ ، قرمز۵ ، زرد۴ «زمان: چراغها: سبزکن.» |
| پس از ارائه | «ممنون که این تجربه را با ما گفتی.« • »حاضران امروز چه چیزی از تو یاد گرفتند؟« • «قدم بعدی خودت پس ازاین پروژه چیست؟» |
مفهوم به زبان ساده#
یعنی بدانم چه ویژگیهایی دارم، در چه کاری خوبم، چه احساسی دارم و کجا هنوز ضعیفم. کتابچه: خودآگاهی به زبان ساده پنج راه ساده پیشنهاد میکند: خودت را در آینه ببین (چند دقیقه دربارۀ ویژگیهایت فکر کن و بنویس)، بازخورد بگیر، یادداشت روزانه بنویس، خودت را با دیروزت مقایسه کن نه با دیگران، و به احساساتت گوش بده. عضو اول فهرست خودش را مینویسد (نظر خودم)، بعد از دستکم سه نفر میپرسد: یکی از والدین، یکدو نگاه، یک تصویر: دوست صمیمی و یک معلم یا مربی. سپس ویژگیهای مشترک را برجسته میکند و موارد غیرمنتظره را هم میگوید. ارزش پروژه در همین مقایسه است: «چیزی که دیگران در من میبینند و خودم نمیدیدم». عضو خودش انتخاب میکند: نظرسنجی کوتاه، مصاحبه، خودارزیابی یا آزمون کوتاه خودشناسی. کتابچه کتاب یاروش گردآوری: مقاله دربارۀ ویژگیهای مثبت نوجوانان را هم منبع مجاز میداند. نیازی نیست آزمون «علمی» باشد؛ مهم این است که عضو بگوید از کجا به این نتیجه رسیدهاست. فهرست تعریف و تمجید یا مسابقۀ «چه کسی ویژگی بیشتری دارد». کتابچه یادآوری میکند که اشتباهآنچه این پروژه نیست: بخشی از رشد است و ارزیابی برای قضاوت دربارۀ عضو نیست؛ نقشهای برای رشد است.
نمونهٔ کار: ساله (نمونهٔ ساختگی برای این راهنما(قاعدهٔ ۱۲) نمونهٔ برگهٔ «آینهٔ درون» یک عضو: موقعیت 1. نظر خودم: صبور، اهل کمک، خوشخط، کمی خجالتی. 2. نظر مادرم: مسئولیتپذیر، مهربان با خواهر کوچکم. 3. نظر دوستم: «همیشه گوش میدهی و راز نگه میداری». 4. نظر معلمم: دقیق در کارهای دستی، اما کم در کلاس حرف میزند. 5. مشترک: اهل کمک و گوش دادن. غیرمنتظره: «راز نگه داشتن» را خودم نمیدانستم. نکتۀ کلیدی: سخنرانی خوب روش (از چه کسانی و چطور پرسیدم)، یافتههای مشترک، یک کشف غیرمنتظره و احساس
پیشنهاد: عضو دربارۀ آن را میگوید. حریم خصوصی بازخوردها
عضو لازم نیست همهٔ جملههای بازخورد را با نام گوینده بگوید. از او بخواهید فقط آنچه راحت است و با اجازۀ گوینده بازگو کند.
جملههای منفی یا دردناک را در سخنرانی نیاورد؛ میتواند بگوید «یک زمینۀ رشد هم پیدا کردم».
| اشتباههای رایج و واکنش شما | |
|---|---|
| اشتباه عضو | واکنش پیشنهادی |
| فقط نظر خودش را مینویسد و از کسی نمیپرسد. | یادآوری کنید که ستون اصلی پروژه بازخورد دیگران است: «از کدام سه نفرمیتوانی تا هفتۀ بعد بپرسی؟» |
|---|---|
| فهرستی طولانی از صفتها میآورد بدون مثال. | بپرسید: «یک موقعیت واقعی بگو که این ویژگی را نشان داد.» یک ویژگی با یکداستان کوتاه از ده صفت بیمثال بهتر است. |
| خودش را کوچک میکند («من ویژگی خاصی ندارم«). | با مهربانی بپرسید: »دوستت چرا با تو دوست است؟» و یادآوری کنید کتابچهمیگوید هر کس منحصربهفرد است. |
| سخنرانی را به گالیه از بازخوردهای منفی تبدیل میکند. | گوش دهید و بعد بپرسید: «از این بازخورد چه یاد گرفتی و قدم بعدیاتچیست؟» تمرکز را به رشد برگردانید. |
راهنمایی پلهای#
هر بار فقط یک راهنمایی بدهید و صبر کنید. اگر عضو پیش رفت، راهنمایی بعدی لازم نیست.
| پله | آنچه بگویید |
|---|---|
| ۱ راهنمایی | «اگر بخواهی خودت را به کسی که تو را نمیشناسد معرفی کنی، سه ویژگی اولت چیست؟» |
| ۲ راهنمایی | «حالا همین را از سه نفر بپرس. کدام ویژگی در هر چهار فهرست تکرار شده؟» |
| ۳ راهنمایی | «کدام جملۀ دیگران برایت تازه بود؟ همان را قلب سخنرانیات کن.» |
| معیارهای ارزیابی | |
|---|---|
| معیار | )۵ نمونهٔ خوب (امتیاز |
| )۵ نمونهٔ خوب (امتیاز |
| پرداختن به فرایند کشف خود و بازتاب (ویژهٔ پروژه)بازخوردها | روش گردآوری اطلاعات و اثر بازخورد دیگران بر شناخت خود را روشن توضیح میدهد. |
|---|---|
| (ویژهٔصداقت و ژرفای خوداندیشی پروژه) | فراتر از گزارش محتوا میرود و صادقانه از کشفها و احساس خود میگوید. |
| واضح بودن مطالب | حاضران همهٔ مطالب را متوجه میشوند. |
| قدرت صدا | صدا رسا و شنیدنی است و با محتوا هماهنگ تغییر میکند. |
| تماس چشمی | با همهٔ بخشهای حاضران ارتباط چشمی دارد. |
| راحتی | آرام و مطمئن صحبت میکند. |
| ژستها | حرکات دست و بدن به پیام کمک میکند. |
| جذاب بودن | توجه حاضران را از آغاز تا پایان نگه میدارد. |
| مدیریت زمان | ارائه در بازهٔ زمانی پروژه تمام میشود. |
)۱۹ یا بیشتر کامل میشود (قاعدهٔ۳ امتیاز میگیرد. پروژه با میانگین۱ تا۵ هر معیار با مقیاس.
کلید خودآزمایی#
پاسخها از بخش «کلید پاسخ خودآزماییها»ی کتابچه است.
| پرسش | پاسخ |
|---|---|
| خودآگاهی یعنی چه؟۱. | شناخت ویژگیها، تواناییها، احساسات ونقطهضعفهای خود. |
| بهترین معیار برای مقایسۀ خودت چیست؟۲. | خودِ دیروزت. |
| در این پروژه از چه کسانی بازخورد میگیری؟۳. | خانواده، یک دوست صمیمی و یک معلم یا مربی. |
| چه چیزی را خودت انتخاب میکنی؟۴. | روش گردآوری اطلعات (نظرسنجی، مصاحبه، خودارزیابیو …). |
فهرست بازبینی پیش از ارائه#
فهرست ویژگیها از نگاه خود عضو نوشته شدهاست☐.نظر دستکم سه نفر (یکی از والدین، یک دوست صمیمی، یک معلم یا مربی) جمع شدهاست☐.ویژگیهای مشترک و یک مورد غیرمنتظره مشخص است☐.)۴ و۳ گزارش کتبی تایپشده به تسهیلگر سرپرست تحویل و تأیید شدهاست (قاعدهٔ☐.)۱۳ و۱۲ اگر از هوش مصنوعی کمک گرفته، میزان آن را اعلام میکند (قاعدهٔ☐. دقیقه تمرین شده است۶ تا۴ ارائه در☐.
پیشنهاد: ایدۀ اجرا
از عضو بخواهید برگهٔ «آینهٔ درون» را مثل یک آینهٔ کاغذی بکشد: در وسط نظر خودش و دور آن نظر سه نفر دیگر. نشان دادن این
آینه در سخنرانی، کمک بصری ساده و جذابی است.