دانشنامه پارس مسترزپارس مسترز ایران toastmasters.ir ↗

کوچینگ برای عملکرد

فصل ۱۰: حرف G: تعیین هدف

فهرست این صفحه

بخش سوم: تمرین کوچینگ

«وقتی خودم بخواهم، بهتر از زمانی عمل می‌کنم که مجبور باشم.»

«من برای خودم می‌خواهم، تو برای خودت مجبوری.»

«خودانگیختگی مسئلهای برآمده از انتخاب است.»

مطالب بسیار زیادی درباره‌ی اهمیت و فرآیند تعیین هدف نوشته شده‌است، و مسلماً هیچ نیازی نیست که من دوباره همه‌ی آن‌ها را در کتابی درباره‌ی کوچینگ تکرار کنم. تعیین هدف خودش به تنهایی می‌تواند یک کتاب کامل باشد. با این حال، من معتقدم حتی کسانی که خود را متخصصِ تعیین هدف می‌دانند، از این فصل درباره‌ی جنبه‌هایی از تعیین هدف که برای فرآیند کوچینگ به‌خصوص مهم هستند، لذت خواهند برد.

هدفِ جلسه#

کوچینگ همیشه با تعیین یک هدف شروع می‌شود. اگر مراجع خودش درخواست جلسه کرده باشد، مشخص است که این خودِ اوست که باید تعریف کند از این جلسه چه می‌خواهد. حتی اگر این کوچ بوده که برای حل یک مسئله‌ی مشخص (که خودش آن را بیان کرده) درخواست جلسه داده‌است، باز هم باید از مراجع پرسیده شود که آیا چیز دیگری هم از این جلسه می‌خواهد یا خیر.

سوالاتی مثلِ:

  • از این مدتی که با هم هستیم دوست داری چه چیزی عیدت شود؟
  • ما نیم ساعت وقت داریم، تا آن موقع دوست داری به کجا رسیده باشیم؟
  • مفیدترین چیزی که می‌توانی با خودت ببری چیست؟

پاسخ‌هایی از این دست را بیرون می‌کشد:

  • یک طرح کلی برای ماهِ پیش رو که بتوانم آن را توسعه دهم.
  • یک ایده و تعهدِ روشن نسبت به دو قدمِ عملیِ بعدی‌ام.
  • تصمیمی درباره‌ی اینکه از کدام مسیر بپرم.
  • درکِ اینکه مسائل اصلی چه چیزهایی هستند.
  • یک بودجه‌ی توافق‌شده برای کار.

هدفِ مسئله#

حالا به سراغ هدف یا اهدافِ مربوط به مسئله‌ی پیش رو می‌روید، و در اینجا باید بتوانید اهداف نهایی را از اهداف عملکردی تمیز دهید:

  • هدف نهایی: هدفِ نهایی و غایی – مثل تبدیل شدن به رهبر بازار، منصوب شدن به سمت مدیر فروش، به چنگ آوردن یک حسابِ کلیدیِ خاص، یا برنده شدن مدال طلا – بهندرت کاملاً در کنترلِ خودِ شماست. شما نمی‌توانید بدانید یا کنترل کنید که رقبایتان چه خواهند کرد.
  • هدف عملکردی: سطحِ عملکردی را شناسایی کنید که معتقدید شانسِ بسیار خوبی برای دستیابی به هدف نهایی به شما می‌دهد. این هدف تا حد زیادی در کنترل شماست و معمولاً ابزاری برای اندازه‌گیریِ پیشرفت فراهم می‌کند. نمونه‌های اهداف عملکردی ممکن است این باشد که: ۹۵ درصدِ تولیدات در همان بارِ اول از کنترل کیفیت عبور کنند، ماه آینده ۱۰۰ عدد ویجت بفروشید، یا تا پایان سپتامبر یک مایل را در ۴ دقیقه و ۱۰ ثانیه بدوید.

نکته‌ی مهم این است که تعهد دادن به یک «هدف عملکردی» (که در کنترل شماست) و پذیرش مسئولیتِ آن، بسیار آسان‌تر از هدف نهایی است که در کنترل شما نیست.

هدف نهایی باید هر جا که امکان دارد با یک هدف عملکردی پشتیبانی شود. هدف نهایی، تفکرِ بلندمدت را تقویت می‌کند و ممکن است الهام‌بخش باشد، در حالی که هدف عملکردی، مشخصات و نتایج کلیدیِ قابل اندازه‌گیری را تعریف می‌کند.

اهداف عملکردی حیاتی هستند#

نبودِ یک هدف عملکردیِ تثبیت‌شده، نقش بزرگی در یک شکستِ پر سر و صدا برای بریتانیا در المپیک ۱۹۶۸ داشت. لین دیویس از ولز در سال ۱۹۶۴ مدال طلای پرش طول را برده بود و انتظار می‌رفت او، ایگور تر-اووانسیان روس و رالف بوستون قهرمان آمریکایی، مدال‌ها را بین خودشان تقسیم کنند. در همین بین، یک آمریکاییِ بسیار ناپایدار به نام باب بیمون پیدا شد که در همان دورِ اول، حدود ۲ فوت فراتر از رکورد جهان پرید. اگر در نظر بگیرید که رکورد جهان از سال ۱۹۳۶ فقط ۶ اینچ افزایش یافته بود، این یک شاهکارِ خیره‌کننده بود.

دیویس، بوستون و تر-اووانسیان همگی کاملاً روحیه خود را باختند و با اینکه بوستون مدال برنز را گرفت و ورزشکار روس چهارمین نفر شد، اما هر دو ۶ اینچ پایین‌تر از بهترین رکوردهای خود بودند. دیویس که ۱۲ اینچ پایین‌تر از بهترین رکوردش بود، اعتراف می‌کند که فقط روی طلا متمرکز بوده و اگر برای خودش یک هدف عملکردی مثلاً پرشِ ۲۷ فوتی یا بهترین رکورد شخصی تعیین کرده بود و برای آن تلاش می‌کرد، مدال نقره را برده بود. من از خودم می‌پرسم که ۴۰ سال بعد، وقتی مایکل فلپس مدال‌های طلا را در هر رشته‌ای جمع می‌کرد تا به رکورد نهاییِ ۱۱ طلا برسد، حالِ دیگر شناگرانِ مرد چقدر گرفته شده بود!

از الهام تا عمل#

اهداف نهایی و عملکردی گاهی لازم است از بالا و پایین (ابتدا و انتها) با دو مؤلفه‌ی دیگر تکمیل شوند، اگر نگوییم دقیقاً همانند اهداف (شکل ۱۰ را ببینید). مثال ربکا استیونز، اولین زن بریتانیایی که از کوه اورست بالا رفت را در نظر بگیرید. او برای کسب‌وکارها و مدارس درباره‌ی دستاوردهای بلندپروازانه‌اش سخنرانی می‌کند. می‌توانید مطمئن باشید که پس از شنیدن صحبت‌های الهام‌بخش او، خیلی از دانش‌آموزان به خانه دویده‌اند و از والدینشان خواسته‌اند آن‌ها را به صخره‌نوردی ببرند یا حداقل به نزدیک‌ترین سالن با دیواره‌ی سنگ‌نوردی ببرند. جمله‌ی «من می‌خواهم از اورست بالا بروم» شاید ادعایی کودکانه باشد، اما همچنین یک رویای شخصی است؛ چشم‌اندازی که عمل را آتش می‌زند.

گاهی اوقات لازم است به خودتان (یا به کمک یک سوال خوب) یادآوری کنید که چه چیزی الهام‌بخشِ شما بوده تا کاری را که می‌خواهید شروع کنید یا ادامه دهید. می‌توانید به این بگویید «هدفِ رویایی».

استیونز پس از کسب تجربه‌ی قابل‌توجه در صخره‌نوردی، به سطح مهارتی رسید که صعود به اورست برایش به عنوان یک «هدف نهاییِ معقول» به نظر می‌رسید؛ اگر صعود به اورست اصلاً بتواند معقول در نظر گرفته شود! با این حال، او هنوز مقدار زیادی کار، تمرینات آماده‌سازی و هم‌دما شدن با محیط (هم‌دماسازی) در پیش داشت. اگر او مایل نبود خود را به‌طور کامل در آن فرآیند سرمایه‌گذاری کند، اورست چیزی جز یک رویا باقی نمی‌ماند. «چقدر حاضری روی این فرآیند سرمایه‌گذاری کنی؟» سوالی است که من اغلب در مرحله‌ی تعیین هدفِ کوچینگ برای هر فعالیتی می‌پرسم. من به این‌ها «اهداف فرآیندی» یا حتی «اهداف کاری» می‌گویم.

مالکیتِ اهداف#

اگرچه رهبران شرکت ممکن است در تعیین اهدافِ خود آزاد باشند، اما خیلی وقت‌ها آن‌ها اهداف را به عنوان دستوراتِ غیرقابل‌بحث به سطوح پایین‌تر منتقل می‌کنند. این کار، «مالکیت» را از کسانی که انتظار می‌رود به این اهداف برسند سلب می‌کند، و عملکرد آن‌ها به تبعِ آن آسیب خواهد دید. مدیرانِ خردمند تلاش خواهند کرد تا زمانی که می‌خواهند مدیرانِ خود را ترغیب کنند، از اهدافِ خودشان یک فاصله‌ی سالم حفظ کنند و هر زمان که ممکن بود، آن‌ها را تشویق کنند تا اهدافِ چالش‌برانگیزِ خودشان را تعیین کنند. اما اگر آن‌ها این کار را نکنند و یک شغل به شدت تجویز شده باشد، همه‌چیز کاملاً از دست نرفته است؛ زیرا رهبر حداقل ممکن است بتواند به کارکنان مقداری حق انتخاب و مالکیت درباره‌ی اینکه کار چگونه انجام شود، چه کسی چه کاری را انجام دهد، و چه زمانی انجام شود، پیشنهاد دهد.

Rebecca Stevens تصویر ۱۰: تعیین اهداف- از الهام تا اقدام

نمودار یا تصویر کتاب، صفحهٔ ۱۰۲ فایل اصلی

کوچینگ برای ایجاد مالکیت#

حتی اگر یک هدفِ مشخص، امری کاملاً ضروری و اجباری باشد، باز هم می‌توان برای ایجاد مالکیت، کوچینگ کرد. من داشتم درباره‌ی آموزشِ سلاح‌های گرم با یک نیروی پلیسِ شهرستانی بحث می‌کردم. آن‌ها پرسیدند: «چطور ممکن است کاری کنیم که کارآموزان، قوانینِ مطلق و انعطاف‌ناپذیرِ ایمنیِ سلاحِ گرم را از آنِ خود بدانند (مالکیت آن را بپذیرند)؟» من پیشنهاد کردم که به جای ارائه دادنِ این قوانین در همان ابتدا، آن‌ها باید با استفاده از کوچینگ بحثی را به راه بیندازند که از دلِ آن، کارآموزان مجموعه‌ی توافق‌شده‌ی خودشان از قوانین ایمنی را خلق کنند. این احتمال وجود دارد که این قوانین شباهت بسیار زیادی به قوانین سازمانی داشته باشد. در جاهایی که این دو با هم اختلاف داشتند، دلایلِ این اختلاف می‌توانست با حداقلِ مداخله از سوی کوچ و از طریقِ کوچینگ از درونِ کارآموزان بیرون کشیده شود. به این ترتیب، کارآموزان درک، قدردانی و مالکیتِ بسیار بیشتر نسبت به قوانین ایمنیِ سلاحِ گرمِ سازمانی پیدا خواهند کرد.

هدفِ کیست؟

ارزشِ انتخاب و مسئولیت‌پذیری از منظرِ خودانگیختگی نباید هرگز دست‌کم گرفته شود. برای مثال، اگر اعضای یک تیم فروش به هدفی برسند که پایین‌تر از سطحِ مورد نظرِ رهبر است، رهبر باید قبل از زیر پا گذاشتنِ رقمِ آن‌ها و تحمیل کردنِ رقمِ خودش، پیامدهای آن را بسیار بادقت بسنجد. شاید برای آن‌ها بهتر باشد که غرورشان را قورت دهند و رقمِ تیم را بپذیرند. اصرار بر روی هدفِ رهبر ممکن است دقیقا این اثر را داشته باشد که عملکردِ تیم را پایین بیاورد، حتی اگر هدفِ رهبر بالاتر از هدفِ آن‌ها بوده باشد. آن‌ها ممکن است رقمِ رهبر را به شکلِ دلسردکننده‌ای غیرواقع‌بینانه بدانند یا ندانند، اما قطعی است که به خاطرِ نداشتنِ حقِ انتخاب، بی‌انگیزه خواهند شد. البته، اگر رهبر از جایگاهِ خود مطمئن باشد، یک گزینه‌ی دیگر هم دارد؛ و آن این است که با رقمِ تیم شروع کند و با کاوش کردن و کمک به آن‌ها برای از بین بردنِ موانعِ رسیدن به دستاوردهای بیشتر، آن‌ها را به سمت بالا کوچ کند. در این صورت، آن‌ها مسئولیتِ رقمی را که در نهایت توافق می‌شود، حفظ می‌کنند.

در محیطِ کار، اهداف باید بین تمامیِ طرف‌های درگیر توافق شوند: رهبری که فکر می‌کند خودش باید آن‌ها را تعیین کند، مدیر فروش، و اعضای تیمی که باید کار را انجام دهند. بدونِ توافق، مالکیت و مسئولیتِ حیاتیِ تیمِ فروش از دست می‌رود و عملکردِ آن‌ها به تبعِ آن آسیب خواهد دید. به عنوان یک رهبرِ کوچ، مفید است که فکر کنید شما شانه به شانه ایستاده‌اید، نه در جلوی مراجع («جلو کشیدن») و نه پشتِ سر او («هل دادن»). به این ترتیب، مراجع همیشه مالکیتِ هدف را حفظ می‌کند.

ممکن است نیاز باشد کمی تلاش شود تا اطمینان حاصل شود که همه‌ی اهداف به وضوح درک شده‌اند، زیرا خیلی وقت‌ها فرضهای نادرست ممکن است ادراکِ برخی افراد را تحریف کند، حتی در مورد اهدافی که خودشان در خلقِ آن‌ها نقش داشته‌اند.

ویژگی‌های یک هدفِ خوب#

علاوه بر پشتیبانی کردنِ یک هدف نهایی (که در کنترل شما نیست) با اهدافِ عملکردی و فرآیندی (که در کنترل شما هستند)، اهداف باید SMART باشند:

  • مشخص
  • قابل اندازه‌گیری
  • توافق‌شده
  • واقع‌بینانه
  • محدود به زمان

Specific-Measureable-Agreed-Realistic-Timeframed و همچنین PURE:

  • بیان‌شده به صورت مثبت
  • درک‌شده
  • مرتبط
  • اخلاقی

و CLEAR:

  • چالش‌برانگیز
  • قانونی
  • سازگار با محیط زیست
  • مناسب
  • ثبت‌شده

نکته‌ی اینکه یک هدف بیشترِ این ویژگی‌ها را داشته باشد بدیهی است و نیازی به توضیحِ بیشتر ندارد، اما طرحِ دو مشاهده ممکن است مفید باشد.

چارچوبِ SMART برای رهبران ایجاد شد تا هنگام تعیینِ هدف برای تیم‌هایشان از آن استفاده کنند. از آنجا که این اهداف از طرفِ رهبر می‌آمدند، او مجبور بود مطمئن شود که هدف واضح یا «مشخص» است، اما نگران این نبود که چقدر هیجان‌انگیز یا انگیزشی است. او همچنین باید مراقب می‌بود که هدف را خیلی سخت نکند، و از این رو واژه‌ی «واقع‌بینانه» مطرح شد. اگر هدفی واقع‌بینانه نباشد هیچ امیدی نیست، اما اگر چالش‌برانگیز نباشد هیچ انگیزه‌ای وجود ندارد. بنابراین در اینجا یک محدوده‌ی مشخص (پاکت‌نامه) وجود دارد که همه‌ی اهداف باید در آن بگنجند.

اهدافِ الهام‌بخش#

بسیار ضروری است که در همان ابتدا زمانِ زیادی را در مرحلهی «G» از GROW صرف کنید تا مطمئن شوید مراجعان اهدافی را شناسایی می‌کنند که به آن‌ها الهام می‌بخشد و انرژی می‌دهد، یا اهدافی که نسبت به آن‌ها شور و شوق یا هیجان دارند. یک هدفِ الهام‌بخش که به صورتِ مثبت چارچوببندی شده باشد، سطحِ انرژی و انگیزه را از همان ابتدا بالا نگه خواهد داشت. هدفی که به صورتِ شخصی در درونِ هدفِ شرکت چارچوببندی شده باشد، تفاوت‌آفرین خواهد بود.

وقتی برای خودتان هدف تعیین می‌کنید، ممکن است گرایش داشته باشید که اهداف را خیلی پایین بگیرید و از طریق ترس، خودتان را محدود کنید. مراجعان را تشویق کنید که اهدافِ بلندی را نشانه بگیرند تا برای دستیابی به بهترینِ چیزی که در توان دارند، تلاش کنند. در یک محیطِ حمایتی، یک هدفِ الهام‌بخش که در عین حال چالش‌برانگیز هم باشد، به موفقیت منجر خواهد شد؛ امری که خودباوری و اعتمادبه‌نفس را افزایش می‌دهد و به عملکردِ بالاتری منجر می‌شود.

شما معمولاً روی هر چیزی که تمرکز کنید، همان را به دست می‌آورید. اگر از شکست بترسید، تمرکزتان روی شکست است و همان چیزی است که نصیبتان می‌شود.

تمرکزِ مثبت#

بسیار مهم است که اهداف را به صورتِ مثبت بیان کنید. اگر یک هدف به صورتِ منفی بیان شود چه اتفاقی می‌افتد، مثلاً «ما نباید در ته جدولِ فروشِ منطقه‌ای باقی بمانیم»؟ توجه روی چه چیزی متمرکز می‌شود؟ قاعدتاً روی تهِ جدول بودن. اگر من به شما بگویم «به یک بادکنکِ قرمز فکر نکن»، چه چیزی به ذهنتان می‌آید؟ یا اگر به یک کودک بگویم «آن لیوان را زمین نیانداز، آب را نریز، اشتباه نکن»؟ مثالی که من دوست دارم از کریکت است؛ زمانی که یک ویکت می‌افتد و درست در همان لحظه‌ای که باتس‌منِ (مهاجمِ) بعدی از حصارِ سفیدِ چوبی عبور می‌کن‌د، یک آدمِ شوخ به او می‌گوید: «با توپِ اول اوت نشو.» او تمامِ مسیرِ طولانی تا خطِ زمین را وقت دارد تا به اوت شدن با توپِ اول فکر کند، و دقیقاً همین کار را هم می‌کند. اهدافِ منفی را می‌توان به راحتی به نقطهی مقابلِ مثبتِ آن‌ها تبدیل کرد، برای مثال: «ما برای رتبه‌ی چهارمِ جدول یا بالاتر هدف‌گذاری می‌کنیم» یا «من توپِ اول را بلوک خواهم کرد، هرچقدر هم که وسوسهانگیز باشد که امتیاز بگیرم.»

استانداردهای اخلاقی#

شاید این توصیه که اهداف باید قانونی، اخلاقی و سازگار با محیط زیست باشند کمی موعظه‌گرانه به نظر برسد، اما هر فردی کدِ اخلاقیِ خودش را درباره‌ی این مسائل دارد، و تنها راه برای اطمینان از همسوییِ کاملِ کارکنان، انطباق با بالاترین استانداردهاست. کارکنانِ جوان‌تر معمولاً استانداردهای اخلاقیِ بالاتری نسبت به رهبرانِ مسن‌ترِ خود دارند؛ رهبرانی که اغلب شگفت‌زده می‌شوند و بهانه‌شان همان جمله‌ییش همیشگیِ «ما همیشه کار را همین‌طور انجام داده‌ایم» است. علاوه بر این، تأکیدِ جدید روی مسئولیت‌پذیری در کسب‌وکار و در سراسر جامعه، و پیامدهای افشاگری توسطِ یک افشاگرِ درون‌سازمانی یا دیده‌بانِ حقوق مصرفکننده، قطعی است که بر هرگونه سودِ کوتاه‌مدتی که ممکن است افرادِ بی‌شرم را وسوسه کند، می‌چربد. دیوید هِمری در کتابِبرتری ورزشی، از سِر مایکل ادواردز نقل‌قول می‌کند که می‌گوید:

«تا زمانی که بالاترین استانداردهای یکپارچگیِ کسب‌وکار را نداشته باشید، نمی‌توانید افرادِ رده‌بالا را وادار کنید که با شما کار کنند. اگر ارزشی را که از میانبر زدن به دست می‌آورید ۱۰۰۰ پوند بدانید، آسیبی که در بی‌انگیزه کردنِ افرادِ خوب وارد می‌کنید، منهای ۲۰,۰۰۰ پوند است.»

هدفِ المپیکی#

شاید برجسته‌ترین مثالی که از تعیینِ هدفِ خوب و موفق می‌شناسم، باز هم از المپیک و از شنا باشد، اما از دهه‌ای قبل‌تر از به دنیا آمدنِ مایکل فلپس. یک دانشجوی سال‌اولیِ کالجِ آمریکایی به نام جان نابر تماشا کرد که مارک اسپیتز هفت مدالِ طلای شنا را در المپیکِ ۱۹۷۲ مونیخ برد. جان در همان‌جا و همان لحظه تصمیم گرفت که مدالِ طلای ۱۰۰ متر کرال پشت را در سال ۱۹۷۶ برنده شود. با اینکه او در آن زمان قهرمانیِ جوانانِ ملی را برده بود، اما هنوز تقریباً ۵ ثانیه با سرعتِ لازم برای برنده شدن در المپیک فاصله داشت – مقدارِ بسیار زیادی که باید در آن سن و در چنین مسافتِ کوتاهی جبران می‌شد.

او تصمیم گرفت غیرممکن را ممکن کند؛ ابتدا با تعیینِ یک «هدف عملکردی» برای ثبتِ یک رکوردِ جدیدِ جهانی، و سپس با تقسیم کردنِ کسریِ ۵ ثانیه‌ایِ خود بر تعدادِ ساعاتِ تمرینی که می‌توانست در طولِ چهار سال جمع کند. او حساب کرد که باید زمانِ خود را به ازای هر ساعت تمرین به میزانِ یک‌پنجمِ یک چشم به‌هم‌زدن بهبود بخشد، و احساس کرد اگر هوشمندانه و همچنین سخت تلاش کند، این کار امکان‌پذیر است. همینطور هم شد.

او تا سال ۱۹۷۶ چنان پیشرفتی کرده بود که به عنوان کاپیتانِ تیمِ شنای آمریکا برای مونترال انتخاب شد، و هم در ۱۰۰ متر و هم در ۲۰۰ متر کرال پشت مدالِ طلا را برد؛ اولی با زمانِ رکوردِ جهانی و دومی به عنوانِ رکوردِ المپیک. تعیینِ هدفِ خوب! جان نابر با یک هدفِ نهاییِ به وضوح تعریفشده انگیزه یافته بود، هدفی که آن را با یک هدفِ عملکردی که در کنترلش بود پشتیبانی کرد. او این را با یک فرآیندِ سیستماتیک زیرسازی کرد، و این همان سکویی شد که قرار بود روی آن بایستد.

کسانی که باید ببرند، زیاد می‌برند.

کسانی که از باختن می‌ترسند، زیاد می‌بازند.

عملکردِ المپیکی در کسب‌وکار#

بنابراین عملکردِ المپیکی چگونه به کسب‌وکار ترجمه می‌شود؟ خورخه پائولو لمان بیش از ۴۰ سال چهرهی اصلیِ توسعه‌ی اقتصادیِ برزیل بوده‌است. در سال ۱۹۷۱، لمان «بانکو د این‌وستیمنتوس گارانتی» را تأسیس کرد، و به زودی کارلوس سیکوپیریا و مارسِل تلِس را استخدام کرد تا به چیزی بپیوندند که خیلیها آن را «گلدمن ساچزِ برزیل» می‌دانند. همان‌طور که این سه نفر دارایی‌های گوناگون را به دست می‌آوردند، اقتصادِ برزیل را دگرگون کردند؛ آن را به روی سرمایه‌گذارانِ خارجی گشودند و در عین حال برای کسانی که در خانه بودند ثبات ایجاد کردند. آن‌ها از طریقِ شرکتِ سرمایه‌گذاریِ خصوصیِ خود یعنی ثری-جی-کاپیتال اکنون مالکِ برندهای بزرگی مثل برگر کینگ، انهایزر-بوش این‌بیو و شرکت کرفت هاینز هستند یا در آن‌ها سهم دارند.

Mark Spitz Carlos Sicupira آن‌ها کسب‌وکارهای خود را با انگیزه‌بخشی به نیروی انسانیِ خود اداره کرده‌اند. کریستیان کوریا در کتابِ خود با نام‌رویای بزرگ توضیح می‌دهد که آن‌ها می‌خواستند افرادِ بزرگی را جذب کنند و نگه دارند که چیزی بیشتر از پول آن‌ها را ترغیب می‌کند. لمان فرمولِ خود را توضیح می‌دهد:

«یک رویای بزرگ بسازید. آن را ساده، به راحتی قابل‌فهم و قابل‌اندازه‌گیری نگه دارید. افرادِ درستی را که به خوبی با هم کار می‌کنند جذب کنید. نتایج را به طور مداوم اندازه‌گیری کنید. شما می‌توانید با این فرمول هر چیزی را خلق کنید، اداره کنید یا بهبود ببخشید.» (دانشکده‌ی بازرگانی هاروارد، ۲۰۰۹)

فرانسیسکو هومم دی ملو در کتابروشِ G۳، سبکِ رهبریِ آن‌ها را به عنوان «رویا + افراد + فرهنگ» خلاصه می‌کند. آن‌ها افرادِ بزرگی را سوارِ کار کردند و فرهنگی را خلق کردند که در آن این افراد می‌توانستند شکوفا شوند و در پاداش‌های رویای بزرگ سهیم شوند. این رویکرد آن‌ها را از بانکداریِ سرمایه‌گذاری به مالی، سپس به آبجو و برگر، و از برزیل به آمریکای لاتین و سپس اروپا و ایالات متحده برد.

پس این چطور کار می‌کند؟ اول از همه، رویای بزرگ، رویایی مشترک است که در سرتاسرِ شرکت به عنوان یک مانترا (ذکرِ راهنما) زنده نگه داشته می‌شود. در زبانِ هرمِ اهداف (شکل ۱۰ را ببینید)، اگر هدفِ رویاییِ آن‌ها دگرگون کردنِ اقتصادِ برزیل و گشودنِ بازار به گونه‌ای بود که ثبات ایجاد کند، هدفِ نهاییِ آن‌ها ممکن بود این باشد که با تبدیل شدن به بزرگ‌ترین شرکتِ آبجوسازیِ جهان، به این مهم دست یابند. شرکت از رویای و اهدافِ نهایی، اهدافِ سالانه‌ی سرتاسریِ شرکت (اهدافِ عملکردی) را به اجزای کوچک‌تر تقسیم می‌کند، و سپس اهدافِ فرآیندی را در قالبِ اهدافِ مدیرعامل، اهدافِ معاونان، اهدافِ مدیران، تا همه‌ی راه پایین‌تر برای اهدافِ کارکنانِ کارخانه که همه با اهدافِ مشتق‌شده از رویای بزرگ همسو هستند، پیاده می‌کند. و همان‌طور که هر رویای بزرگ پس از چند سال تمرکزِ شدید محقق می‌شود، شرکت رویای دیگری را تعیین می‌کند که حداقل به همان اندازه بزرگ است.

رویکردِ آن‌ها توسطِ بسیاری از مفسرانِ مدیریت و اساتید، از جمله جیم کالینز تحسین شده‌است؛ کسی که اصطلاحِ «اهدافِ بزرگ، پُرشور و گستاخانه» را ابداع کرد؛ دسته‌ای که رویاهای لمان، سیکوپیریا و تلِس در آن می‌گنجند. بالاخص همان‌طور که لمان مشاهده کرده‌است: «داشتنِ یک رویای بزرگ، به اندازه‌ی داشتنِ یک رویای کوچک کار می‌برد.»

نمونه‌ای از یک مکالمه‌ی کوچینگ#

در فصل‌های مربوط به مهارت‌های عملی، نکاتِ مطرح‌شده را با دیالوگی از یک مکالمه‌ی کوچینگِ خیالی بین سام و مدیرش، می‌شل، تصویر خواهم کرد. سم یک مدیرِ پروژه در یک شرکتِ مخابراتیِ چندملتی است. او اخیراً مدیریتِ پروژه‌ی «سامیت» را بر عهده گرفته است؛ پروژه‌ای میان‌شرکتی که از او می‌خواهد مهارت‌های مدیریتِ Dream Big نیروی انسانیِ خود را بیشتر توسعه دهد و روی افرادی در تیمِ پروژه که مستقیماً به او گزارش نمی‌دهند، نفوذ ایجاد کند. سام به عنوان یک فردِ عمل‌گرا، درگیرِ حل و فصلِ مسائلِ متعددی شده که در پروژه سر بر می‌آورند؛ امری که باعث شده او احساسِ خستگی، غرق شدن در کار، و ناامیدی نسبت به برخی از اعضای تیمِ پروژه داشته باشد. بیایید نگاهی بیندازیم به اینکه چگونه می‌شل روی اهداف تمرکز می‌کند تا سم بتواند خودش را دوباره با یک پروژه در مسیرِ درست قرار دهد.

می‌شل: دوست دارم درباره‌ی پروژه‌ی سامیت صحبت کنیم، و به‌خصوص دوست دارم برداشتِ تو را درباره‌ی نحوه‌ی مدیریتِ تیمِ پروژه بشنوم. آیا الان زمانِ مناسبی است؟ (سمسرتکانمیدهد) دوست داری از بحثِ ما چه چیزی عایدت شود؟

سم: خوب است درباره‌ی مسائلی که با برخی از افرادِ تنبل که کار خود را به نحو احسن انجام نمی‌دهند دارم، صحبت کنیم؛ و اینکه بودجه‌ی کافی برای رسیدن به مهلت‌های فعلیِ پروژه نداریم.

می‌شل: باشه، به نظر می‌رسد در حال حاضر مسائلِ زیادی برای دست‌وپنجه نرم کردن داری. من می‌خواهم توجه‌مان را روی مهارت‌های مدیریتِ نیروی انسانیِ تو متمرکز کنم، چرا که تو این نقشِ مدیریتِ پروژه را پذیرفتی تا این مهارت‌ها را توسعه دهی. با این حال، با توجه به آنچه همین الان گفتی، کنجکاوم بدانم الان چه چیزی برای کاوش کردن یا حل کردن، از همه مفیدتر خواهد بود؟

سم: پنج نفرِ دیگر برای کار روی پروژه عالی خواهد بود، اما شرط می‌بندم بگویی برای آن بودجهای وجود ندارد! می‌شل: حق با توست، ما بودجه‌ای برای افرادِ بیشتر نداریم. می‌شنوم که منابعِ انسانی بزرگ‌ترین چیزی است که در حال حاضر به آن فکر می‌کنی. به نظرت مبرم‌ترین نگرانی‌ام چیست؟ (بزرگ‌ترین دغدغهات چیست؟)

سم: راستش را بخواهی، یوهان و کاترین هستند که اصلاً تحویلِ کار ندارند. آن‌ها می‌گویند فلان کار را انجام می‌دهند و بعد انجامش نمی‌دهند. نمی‌توانم روی آن‌ها حساب کنم. بعد وقتی در این مورد با آن‌ها روبه‌رو می‌شوم، فقط ناراحت می‌شوند یا شروع می‌کنند به سرزنش کردنِ من. این یک کابوس است، و به خاطرِ آن‌ها، اولین نقطه‌ی عطفِ تحویلِ ما در خطر است.

می‌شل: چطور با همه‌ی این‌ها کنار می‌آیی؟

سم: این من را تحتِ فشارِ روانی قرار داده‌است. از بهانه‌های آن‌ها خسته شده‌ام. نمی‌دانم چطور به مشتری بگویم که قرار است اولین نقطه‌ی عطفِ تحویل را از دست بدهیم.

می‌شل: من اینجا هستم تا در این زمینه از تو حمایت کنم و مطمئنم که از پسِ حل کردنِ آن بر خواهی آمد. یک نتیجه‌ی خوب از بحثِ ما درباره‌ی این مسائل چه خواهد بود؟

سم: اینکه یوهان و کاترین را وادار کنم خودشان را بالا بکشند و کاری را که برای آن پول می‌گیرند انجام دهند. می‌شل: و خودت چه می‌خواهی؟

سم: اینکه کمتر تحتِ فشار باشم و زمانِ بیشتری داشته باشم تا کارهایی را که قرار است برای بازگرداندنِ پروژه به مسیرِ درست انجام دهم، پیش ببرم.

می‌شل: حس می‌کنم برایت مهم است که زمان‌بندیِ تحویل به مشتری را رعایت کنی. تحویلِ به‌موقعِ این پروژه چه معنایی برایت خواهد داشت؟

سم: انجامِ بهترین کارِ ممکن و راضی نگه داشتنِ مشتری، مهم‌ترین چیزی است که اهمیت دارد.

می‌شل: و با یک لحظه عقب‌نشینی برای نگاه کردن به تصویرِ بزرگ، چه چیزی درباره‌ی آن هدف برایت اهمیت دارد؟ سم: خب، موفقیت در اینجا به من تجربه و سوابقی را می‌دهد که برای درخواستِ پیوستن به تیمِ فروشِ منطقه‌ای (هدفِ نهایی‌ام) به آن‌ها نیاز دارم.

می‌شل: عالی است، پس موفقیت در اینجا به این معناست که یک قدم به هدفِ نهایی‌ات نزدیک‌تر شده‌ای. پس با بازگشت به این پروژه، هدفِ کلی‌ات را چه می‌گویی؟

سم: همه‌ی اعضای تیمِ پروژه برای تحویلِ کار به مشتری با هم همکاری کنند، نه فقط چند نفر از ما.

می‌شل: ناامیدیِ تو از برخی از اعضای تیم را می‌شنوم. ایده‌آلِ تو این است که رابطه‌ات با آن‌ها چطور باشد؟

سم: می‌خواهم آن‌ها مسئولیتِ کار خود را بپذیرند و به کاری که انجام می‌دهند افتخار کنند. همچنین می‌خواهم به من احترام بگذارند.

می‌شل: به نظر می‌رسد دو هدف داری: ۱. بازگرداندنِ پروژه به مسیرِ درست و راضی نگه داشتنِ مشتری. ۲. بهبودِ رابطه‌ات با یوهان و کاترین. آیا مفید خواهد بود که این دو هدف را بیشتر بپرورانیم و جزئیاتش را روشن کنیم؟ سم: بله، حتماً.

می‌شل برای این بحث با سام برنامه‌ی خودش را دارد، که آن را در ابتدای مکالمه به وضوح بیان می‌کند. با این حال، به جای تحمیل کردنِ این برنامه، او از سم دعوت می‌کند تا بگوید درباره‌ی چه چیزی می‌خواهد بحث کند. در مکالمه‌ای که در پی می‌آید، می‌شل دغدغه‌های او را تأیید می‌کند و بحث را از حلِ مسئله به سمتِ نتایجِ مطلوب و تعیینِ هدف هدایت می‌کند. به سطوحِ مختلفِ اهداف در این دیالوگِ کوتاه توجه کنید: اهداف برای این مکالمه – آنچه سام می‌خواهد از این بحث با خود بیرون ببرد – و همچنین اهدافِ بزرگ‌ترِ او – چیزهایی که برای او مقصد و معنا دارند. این کار انگیزه‌ای برای سام ایجاد می‌کند تا با وجودِ احساسِ غرق شدن، خستگی و ناامیدی، به مسیر ادامه دهد؛ و همان‌طور که او نتیجه‌ی ایده‌آل را مشخص کرد و کلمات را برای هدفِ نهایی ساخت، او مالکیتِ هدف را به دست می‌گیرد و بنابراین نسبت به دستیابی به آن متعهدتر از زمانی است که می‌شل به او می‌گفت چه کار کند.

تعیین هدف و منحنی عملکرد#

سام متوجه شده‌است که در ارتباط خود با یوهان و کاترین دچار چالش است. او مرتب به آنچه از آن‌ها می‌خواهد نمی‌رسد؛ موضوعی که از یک‌سو به ضعف ارتباط‌گیریِ خودش پیرامون هدف اشاره دارد و از سوی دیگر، کمبود اعتماد را نشان می‌دهد که آن‌ها نیز آن را حس کرده و با امتناع از همکاری به آن پاسخ می‌دهند. نبود شفافیت پیرامون اهداف، تداخل و اصطکاک زیادی ایجاد می‌کند و عملکرد را پایین می‌آورد. بدون اهداف روشن، افراد نمی‌توانند بهترینِ خود را به میدان بیاورند، زیرا درباره‌ی نتیجه‌ی مطلوب سردرگمی وجود دارد. و اگر سام نتواند با یوهان و کاترین درباره‌ی تمایلِ خود برای ترمیم روابط و حرکت به سمت اعتماد و احترام صادق باشد، احتمال کمی وجود دارد که اعتماد خودبه‌خود شکل بگیرد.

اگر به توصیفِ «منحنی عملکرد» در فصل ۲ برگردیم، سام و آن بخش از تیمش در پایین‌ترین مرحله‌ی عملکرد یعنی تکانشی (کارها به شکل دلبخواهی پیش می‌روند) فعالیت می‌کنند. توجه کنید که به نظر می‌رسد هدف‌گذاریِ سام در سطح وابسته (عملکرد پایین تا متوسط) قرار دارد، زیرا برداشتی از این جمله در آن حس می‌شود: «ای کاش فقط همان کاری را می‌کردند که من می‌گویم.»

در مقابل، می‌شل در سطح وابسته به هم (عملکرد بالا) عمل می‌کند؛ او اعتماد دارد که با همکاریِ متقابل با سام، آن‌ها این آشفتگی را به یک سکوی پرتاب تبدیل خواهند کرد. می‌شل تشخیص داده‌است که سام در این زمینه با مهارت‌های رهبریِ نیروی انسانیِ خود دست‌وپنجه نرم می‌کند و برای توسعه‌ی این مهارت‌ها با او همراه شده‌است. او همواره مد نظر دارد که دستیابی به این هدف، چگونه به هدفِ نهاییِ سام خدمت می‌کند. از طریق این گفتگو، می‌شل نسبت به آنچه در جریان است آگاه شده و این اکنون به اولویت او تبدیل شده‌است، چرا که بر عملکرد کل پروژه تأثیر می‌گذارد. می‌شل از طریق کوچینگِ خود، توسعه‌ی رهبری در حین کار را به سام هدیه می‌دهد که ارزش آن قیمت‌ناپذیر است.

پس از اهداف، اکنون وقت آن رسیده‌است که نگاهی به واقعیت بیندازیم.

پانویس‌ها#

  • ۱۱۰. Lyn Davies
  • ۱۱۱. Igor Ter-Ovanesyan
  • ۱۱۲. Ralph Boston
  • ۱۱۳. Bob Beamon
  • ۱۱۴. Michael Phelps
  • ۱۱۷. Positively stated-Understood-Relevant-Ethical
  • ۱۱۸. Challenging- Legal- Environmentally sound- Appropriate- Recorded
  • ۱۱۹. Sir Michael Edwardes
  • ۱۲۰. John Naber
  • ۱۲۲. Jorge Paulo Lemann
  • ۱۲۳. Banco de Investimentos Garantia
  • ۱۲۵. Marcel Telles
  • ۱۲۶. Goldman Sachs
  • ۱۲۷. ۳ G Capital
  • ۱۲۸. Burger King
  • ۱۲۹. Anheuser-Busch InBev
  • ۱۳۰. The Kraft Heinz Company
  • ۱۳۱. Cristiane Correa
  • ۱۳۳. Harvard Business Review
  • ۱۳۴. Francisco Homem de Mello
  • ۱۳۵. The 3G Way
  • ۱۳۶. Jim Collins
  • ۱۳۷. BHAG
  • ۱۳۸. Sam
  • ۱۳۹. Michelle
  • ۱۴۰. Summit
  • ۱۴۱. Johann
  • ۱۴۲. Catherine

پارس مسترز ایران — با هم، رساتر سخن می‌گوییم.

© ۱۳۹۷ پارس مسترز ایران. تمامی حقوق محفوظ است. پارس مسترز ایران، نشان (لوگوی) پارس مسترز ایران و تمامی علائم تجاری و حقوق نشر مربوط به پارس مسترز ایران، دارایی انحصاری این سازمان است و استفاده از آن‌ها تنها با کسب اجازه مجاز است.

toastmasters.ir • docs.toastmasters.ir • کد منبع با مجوز MIT